Droom brengt geloof

Ik groeide op in een geruststellende wereld waarin een oneindig goede God over je waakte. Mocht je een ongeluk krijgen, dan zag je je ouders in de hemel terug. Daar aanbad je de heer en at rijstebrij met een gouden lepel. Die beperkte activiteit leek me saai, maar je was volmaakt gelukkig in de aanbidding van het Lam Gods, verzekerden mijn ouders mij.

Dierentuin
De ene God bestond namelijk uit drie personen: een oude man met een baard omgeven door twee dieren, te weten een lam en een duif. De man met de baard was God de vader en het lam zijn zoon. De duif was de heilige geest, maar had geen duidelijke functie in het gezin, waar de moeder ontbrak. Er was slechts een draagmoeder die op mysterieuze wijze door de vader zwanger was gemaakt.

God was overal en zag dus alles. Een persoonlijke “engelbewaarder” waakte over je veiligheid, tenzij het in Zijn Plan lag dat je onder de tram zou komen of aan een ziekte zou sterven. Daarvoor moest je juist dankbaar zijn, want in het “hiernamaals” werd je voor je lijden beloond. Hoe dit kon, terwijl iedereen in de hemel al volmaakt gelukkig was, vroeg je je niet af.

De Waarheid
Je geloofde het allemaal omdat het de Waarheid was. Je was immers niet bijgelovig zoals de heidenen die de verkeerde beelden aanbaden. Of erger nog zoals de protestanten. Die hadden dezelfde bijbel als wij maar trokken andere conclusies, wat resulteerde in een gevaarlijke dwaalleer.
Ik ben al decennia buitenkerks en zelfs ongelovig. Maar daarin is verandering gekomen sinds de Droom. Ulrakort was die: mijn (overleden) moeder luisterde naar één zin die ik tegen haar zei:
“Mama, ik kom naar je toe”. Getroost werd ik wakker.

De eenvoudigste manier om te reageren is via facebook of michiel.nooren@outlook.com. Onder dit blog komt het reactieveld tevoorschijn als je klikt op Opmerkingen. Open op de klaplijst Reageer als en klik op Naam/URL. Voer je naam in en gebruik als URL: www.mn.nl. De reactie wordt dan gepubliceerd onder jouw naam 

Een kalm eindexamen

Ik had er jaren niet aan gedacht, het eindexamen middelbare school. Kennelijk raak je eraan gewend, wordt het vanzelfsprekend dat je een VWO-diploma hebt. Terwijl je leven anders was gelopen als je hetniet had, net als je anders was geweest zonder rijbewijs.

Rus bij Hamburg
Ik werd herinnerd aan het eindexamen toen ik mijn eerste dagboek bekeek. Een schoolschrift, maar aan de voorkant beplakt met diverse landschappen, waaronder een zwart-witfoto van de oude boogbrug in het Joegoslavische Mostar. De brug is allang opgeblazen, maar we schreven 1972. Toen kende ik mijn vrouw al twee jaar, onze verhouding stamt uit de tijd dat Russische soldaten nog op twintig kilometer van Hamburg lagen en de Sovjetunie nog bestond (en Joegoslavië).
Ik had Angeline leren kennen op een van mijn examenfeestjes, ik was toen klaar met het gymnasium en ging in Leiden geschiedenis studeren. Dat interesseerde me en was een goede voorbereiding op de journalistieke loopbaan, die mij voor ogen stond om inspiratie op te doen voor mijn romans.  

Tikje adrogyn
Angeline was een aantrekkelijke vrouw met een androgyn trekje en was betrokken, serieus en ontwikkeld. En bekwaam in praktische zaken als tosti’s bakken. Ik kende dat niet, zo’n georganiseerd iemand. Huiswerk maken deed ze weinig, maar in 1972 was het zover: ze moest eindexamen doen. Gymnasium Bèta, da’s best moeilijk.

Ik had een paniekreactie verwacht die haar tot een uiterste krachtsinspanning zou opzwepen. Dat viel vies tegen. “Kalmte zien we,” klaagde ik in mijn dagboek. ”plichtmatige ijver, mechanisch werken.”  
Werken deed ze intussen wel, niet overdreven hard, maar genoeg: ze slaagde zonder onvoldoendes.
Ik heb over geen enkel examen zoveel geschreven als dat van Angeline. Het dagboek werd de plaats om eindeloos over de relatie met Angeline te filosoferen. Geen boeiende materie, nu je weet dat we nog steeds van elkaar houden. Sinds mijn eindexamen.

De eenvoudigste manier om te reageren is via facebook of michiel.nooren@outlook.com. Onder dit blog komt het reactieveld tevoorschijn als je klikt op Opmerkingen. Open op de klaplijst Reageer als en klik op Naam/URL. Voer je naam in en gebruik als URL: www.mn.nl. De reactie wordt dan gepubliceerd onder jouw naam

 

Bejaard stel zorgt voor nieuw schrijfproject

 Ik ga weer schrijven! Non-fictie, maar niet zoals het blog, dat inhoudelijk alle kanten op schiet sinds mijn roman in druk en digitaal is verschenen. Bob Dylan krijgt de Nobelprijs voor literatuur: een post van het blog. Een bezoek aan de Duitse studentenstad Marburg: inspiratie voor het blog. Een kleinkind: idem. Een interessant boek gelezen: weer stof voor een post. Zo kom je wel aan 358 afleveringen. Dat ik nog steeds lezers heb, is een wonder. Meer lezers dan ooit zelfs, wat doet vermoeden dat veel mensen meer geïnteresseerd zijn in de persoon van de schrijver dan in zijn werk.

Gebreken
Ik kwam op het idee voor een dialoog met Angeline doordat zij op haar telefoon de boeken zat te lezen van Irvin Yalom, een breed georiënteerde psychiater aan Stanford University. Na Nietsches tranen (1992), Het raadsel Spinoza (2012) en De Schopenhauer kuur (2005) las zij De Therapeut (1996) en Een kwestie van dood en leven (2021). Dat laatste boek schreef hij samen met zijn hoogbejaarde vrouw bij wie een ongeneeslijke kanker was geconstateerd. Zelf kampte Yalom als eind tachtiger met evenwichtsproblemen. Voor beiden was het einde in zicht en zij besloten beurtelings te schrijven over wat hen bezig hield. De ongemakken van chemotherapie kwamen ter sprake, maar ook triviale vragen als: wat gebeurt er met de inhoud van mijn boekenkasten? En existentiële vragen als: waarom ben ik minder bang voor de dood dan ik verwacht had?

Onvergelijkbaar
Nu wil ik mij niet vergelijken met dat zeer succesvolle stel – Yaloms vrouw had ook gezaghebbende boeken geschreven en was net als haar man hoogleraar aan Stanford – maar hun idee is goed. Angeline heeft al een stukje geschreven over mijn ontdekking dat ik niet meer kan zwemmen. Nu ik weer.
Het lijkt me een slecht idee om de bloglezer met deze deprimerende materie te belasten. Bovendien valt het tikken van het blog me steeds moeilijker. De tekst komt vanzelf, maar hoe is dat wanneer ik niet langer tegelijk typ, maar aarzelend dicteer aan de pc? Ik denk dus dat ik voortblog als vanouds en stop als het niet meer gaat. Mijn bijdrages over mijn weg naar het einde dicteer ik aan de computer. Het is een nieuw project, ook technisch.

 De eenvoudigste manier om te reageren is via facebook of michiel.nooren@outlook.com. Onder dit blog komt het reactieveld tevoorschijn als je klikt op Opmerkingen. Open op de klaplijst Reageer als en klik op Naam/URL. Voer je naam in en gebruik als URL: www.mn.nl. De reactie wordt dan gepubliceerd onder jouw naam

Geheime geschiedenis leert je weer lezen

Voor het eerst in lange tijd was ik weer gegrepen door een roman. Ik had al een afspraak met de oogarts, maar ging ervanuit dat het probleem in het verval van de hersenen zat. Het omzetten van letters in woorden en zinnen vereist heel wat hersencapaciteit en ooit wordt dat te moeilijk. Maar nu nog niet, bleek tijdens de vakantie. De geheime geschiedenis (1993) van Donna Tart liet mij niet meer los. Het boek telt 596 pagina’s en ik lees tegenwoordig langzaam en grondig. Ieder moment dat ik me niet moeizaam hoefde aan te kleden of me door de groene heuvels naar Nice of Cannes liet rijden, was ik met de geschiedenis bezig.

Compositie gebrekkig
Het boek is slecht qua verhaal en compositie. De zelfmoord van het personage Henry komt uit de lucht vallen. Hij schiet zich door het hoofd met het pistool dat hij had ontworsteld aan een doorgedraaide vriend die zijn vriendengroep bedreigde. Zijn vriendin en minnares is erbij.

Het boek bevat twee stijlbreuken. Het begint met een staccato beschrijving van de moord op Bunny, een studiegenoot van de hoofdpersoon Richard Papen. Vervolgens gaat de roman pas echt van start met het verhaal van Richards ongemak in een afwijkend milieu en de belevenissen van Henry’s vriendenkring waarbij hij zich aansluit. Ook de moord en de reacties daarop worden uitgebreid en boeiend verteld. Tot slot komt er een veel zakelijker hoofdstuk met wat er van alle met name genoemde collegestudenten geworden is. Dat deel heeft de stijl van een opsomming.    

Goede lezers
Ik haalde de personages door elkaar, nog op het eind. Terwijl ik toch met fascinatie van hun daden in het niet bestaande Hamden College in het landelijke USA-staatje Vermont kennis nam. Misschien omdat ik graag opgenomen werd in een geïsoleerde studentenwereld waarin alles mogelijk was en alles dus spannend. Zelf heb ik warme herinneringen aan mijn studietijd en ik zal de enige niet zijn. Intussen ben ik halverwege Tirza (2010) van Arnon Grunberg. Tirza’s rare pap fascineert me net als de vriendengroep in De geheime geschiedenis. Er zijn veel goede boeken. Of ik ben na een afwezigheid van maanden terug in de Gemeenschap van Lezers.

De eenvoudigste manier om te reageren is via facebook of michiel.nooren@outlook.com. Onder dit blog komt het reactieveld tevoorschijn als je klikt op Opmerkingen. Open op de klaplijst Reageer als en klik op Naam/URL. Voer je naam in en gebruik als URL: www.mn.nl. De reactie wordt dan gepubliceerd onder jouw naam 

Ouderwets blij met nr 2

Deze week is mijn tweede kleinkind geboren is en ik ben blij met de nieuwe wereldburger, Hannah Nooren. Allereerst omdat de ouders graag een tweede kind wilden. Verder huldig ik qua kleinkinderen het oude gezegde: hoe meer zielen, hoe meer vreugd.

Meer = machtiger
Dat laatste is misschien een ouderwetse gedachte. Traditioneel geldt dat een grotere bevolking betekent dat er meer mensen beschikbaar zijn voor het leger en voor kolonisatie. Bij dat laatste speelde de westerse cultuur een grote rol. Die was nodig om de natuurlijke hulpbronnen op een “moderne” manier te ontginnen, want de traditionele methoden werden als achterlijk en ondoelmatig beschouwd. Respect voor inheemse culturen as such was onbekend.

Traditionele waarden
Behalve macht speelt het verlangen naar continuïteit een grote rol. Vroeger was dit geen punt gegeven de superioriteit van de westerse cultuur in productie en bewapening en omvang van de bevolking. Nu de bevolkingsgroei afneemt of omslaat in krimp groeit de angst dat de oude waarden verloren gaan.
Ook op persoonlijk vlak speelt continuïteit een rol. In Spanje sprak ik een oudere campinghoudster met twee dochters van rond de veertig. Die wilden genieten van de goede dingen van het leven: mooi wonen, reizen. Kinderen pasten niet in dat plaatje, zo simpel was dat. De oude moeder stond machteloos: met haar kinderen zou haar geslacht uitsterven. Zij zelf zou dat waarschijnlijk niet mee maken, maar toch grijnsde de leegte haar aan. Was haar leven voor niets geweest?

Voorplanting geen plicht
Natuurlijk is het niet de taak van elk mens om zich voort te planten, altijd zijn er mensen geweest die dat niet deden terwijl ze anderen in staat stelden dat wel te doen. Volgens sommigen zouden we allemaal zelfs het voorbeeld van de twee Spaanse vrouwen moeten volgen, zodat de aarde niet langer belast wordt met een plaats innemende en vervuilende mensheid. Het moge zo zijn. Ik ben blij met mijn kleindochter.

 De eenvoudigste manier om te reageren is via facebook of michiel.nooren@outlook.com. Onder dit blog komt het reactieveld tevoorschijn als je klikt op Opmerkingen. Open op de klaplijst Reageer als en klik op Naam/URL. Voer je naam in en gebruik als URL: www.mn.nl. De reactie wordt dan gepubliceerd onder jouw naam 

Frankrijk nog altijd land van la Gloire

In Nice, tussen de haven en het begin van de Boulevard des Anglais, prijkt een enorm  monument ter herdenking van de miljoenen Fransen die gesneuveld zijn in de Eerste Wereldoorlog (1914-1918). Dat de soldaten nogal eens door beschieting met de eigen kanonnen uit de loopgraven werden gejaagd eer zij de Duitsers te lijf gingen, wordt niet vermeld. Het waren allemaal helden die hun leven gaven voor “la Gloire de la France’’. In elke stad en ieder dorp vind je zo’n monument, maar dat in Nice is een van indrukwekkendste.

Lachlust
De Franse obsessie met de roem van hun vaderland wekt bij veel Nederlanders de lachlust op. Wat stelt Frankrijk nu voor vergeleken bij de VS, China en Japan? Zelfs binnen Europa moet het Duitsland en Groot-Brittannië voor laten gaan.

Het was niet altijd zo. In de 17^de en 18^de eeuw was Frankrijk het leidinggevende land van Europa. Lodewijk XIV veroverde een groot deel van het toen machtige Nederland en werd alleen door de Waterlinie tegengehouden. Napoleon onderwierp half Europa en drukte een permanent stempel op bestuur en wetgeving. Pas de industrialisatie van Groot-Brittannië en de eenwording van Duitsland maakten een einde aan de prominente positie van Frankrijk in Europa.  

Amerikaanse steun
De Eerste Wereldoorlog werd door Frankrijk gewonnen dankzij Amerikaanse steun. De Tweede Wereldoorlog ook, nadat het land aan het begin, in 1940, een vernederende vrede met Adolf Hitler had gesloten, die Frankrijk meer dan tweederde van zijn grondgebied kostte en alleen Vichy Frankrijk overhield. In de post-Brexit Europese Unie moet Parijs met een tweede plaats genoegen nemen. En toch is er het geloof dat Frankrijk een land is waar de wereld vol bewondering en verwachting naar kijkt. Het glorierijke verleden is daar de oorzaak van. Dat doet het ergste vrezen voor de Britten, die de Fransen als wereldmacht van de troon hebben gestoten.

De eenvoudigste manier om te reageren is via facebook of michiel.nooren@outlook.com. Onder dit blog komt het reactieveld tevoorschijn als je klikt op Opmerkingen. Open op de klaplijst Reageer als en klik op Naam/URL. Voer je naam in en gebruik als URL: www.mn.nl. De reactie wordt dan gepubliceerd onder jouw naam 

Het is wat het is

We beginnen in een ontspannen ritme te komen, geloof het of niet. Mijn ziekte blijft natuurlijk voor verassingen zorgen (zo kan ik niet meer zwemmen), terwijl uit Nederland ook geen blij makende berichten komen. En toch vermaken we ons.

Raadselachtige apparaten
Zo genoten we gisteren van een bezoek aan de internationale parfumhoofdstad Grasse. Op de middelbare school had ik erover gelezen en rekende op een stad omringd door bloemenvelden, zoals het internationale plantenveredelingscentrum Enkhuizen tussen de proefvelden ligt van giganten als Monsanto en Syngenta. De omgeving van Grasse is echter bloemarm en de geurindustrie is geconcentreerd bij het bescheiden treinstation midden in het stadje. De bedrijfsnamen zoals Galimard en Moulinard zijn onbekend, terwijl fameuze merken als Yves Saint Laurent en Lancôme ontbreken in het straatbeeld. Wel trekt het Musée Internationale de la Parfumerie de aandacht en er zijn een paar kleinere bedrijfsmusea met onbegrijpelijke toestellen waarmee vroeger de essence uit de bloemblaadjes werd gewonnen.

Kleine schaal
Hoewel ik de bloemen en klinkende namen bleef missen, vond ik de stad gezellig zoals die tegen een helling was opgetrokken, bedrijvig maar kleinschalig, waardoor de benauwdheid ontbrak van bijvoorbeeld het groots opgezette Genua. Grasse is een stadje met een zekere bovenregionale functie en dat is het.
Tevreden met wat we gezien hadden, reden we door het donker huiswaarts. Ik heb geen hoop ooit nog te zwemmen, maar we hebben Grasse gezien en dat was leuk.
   
De eenvoudigste manier om te reageren is via facebook of michiel.nooren@outlook.com. Onder dit blog komt het reactieveld tevoorschijn als je klikt op Opmerkingen. Open op de klaplijst Reageer als en klik op Naam/URL. Voer je naam in en gebruik als URL: www.mn.nl. De reactie wordt dan gepubliceerd onder jouw naam

 

Eindelijk vakantie

De aangename ochtendzon schijnt over de camping, over de bomen en de daartussen opgestelde caravans en over het heuvelachtige beboste landschap. Campers zijn schaars, want het publiek is ouder en de toegevoegde waarde van een motorhome is nog niet tot deze groep doorgedrongen. Als zij de caravan vervangen, investeren zij liever in een exemplaar met een ruimere zithoek en vloerverwarming voor trips in eigen land, waar hittegolven als de huidige de uitzondering zijn en fris Hollands zomerweer de norm.

Langzaam aan
Het wekt alom verbazing dat iemand zo kort na een verhuizing uitgebreid op vakantie gaat. Ik heb echter de financiële middelen. Ook lijkt het mij goed voor het bonden met de nieuwe woning als die het vertrouwde eindpunt is van een lange afwezigheid.

Ik reis met mijn vrouw in comfortabele etappes. Autorijden is voor iemand met mijn trage hersens niet verantwoord, zodat het rijden op haar neerkomt en zij is ook de jongste niet meer. Op één dag van de Riviera naar huis jakkeren zoals we deden toen de kinderen nog jong waren, is nu een onvoorstelbare krachtsinspanning.

Reis vergeten
Al vermoeid van de verhuizing reden we naar een camping aan de schilderachtige Ourthe in de Ardennen, waar we de eerste ruzie kregen. De tweede reisdag kampeerden we op een heuvel aan de bronnen van de Maas om de volgende dag op te stomen naar een langwerpig veld ten zuiden van Lyon aan de Rhône. Het weer was hier mild, maar de Mistral woei krachtig.
De laatste etappe was intens. Onder een harde middagzon trokken we in lange files naar onze eindbestemming, een camping bij de Loupe, in het achterland van Nice. Na aankomst kregen we weer ruzie en sliepen verbitterd in. Bij het ontwaken waren we meteen klaar om de strijd te hervatten, maar de schoonheid van de ochtend zat in de weg.
“Het is hier wél mooi,” zei Angeline aarzelend.
“Kunnen we de heenreis niet vergeten,” stelde ik voor. “En dit als dag één beschouwen.”
Een moment fronste haar voorhoofd, tegenwerpingen vormden zich op haar lippen. Toen ontspande ze zich en knikte instemmend.

De eenvoudigste manier om te reageren is via facebook of michiel.nooren@outlook.com. Onder dit blog komt het reactieveld tevoorschijn als je klikt op Opmerkingen. Open op de klaplijst Reageer als en klik op Naam/URL. Voer je naam in en gebruik als URL: www.mn.nl. De reactie wordt dan gepubliceerd onder jouw naam

 

Mannen over de vloer

Ik haat vreemde mannen in huis. Vreemde vrouwen zou ik net zo intens haten, maar de reparateurs, installateurs en verhuizers zijn meestal man. Dat geldt niet voor huisartsen, maar die komen ondanks de naam zelden bij de patiënt in de woning.

Eerst afvoer vernieuwen
Ik ben net verhuisd en heb de eerste werklieden al over de vloer gehad. Ze kwamen de afvoer van de verwarming vernieuwen, hoewel de oude nog prima was, maar regels zijn regels. De twee mannen waren vriendelijk maar groot en liepen in de weg. Waar ze niet zelf konden zijn, stalden ze hun gereedschap uit. Wankel als ik ben, moest ik mijn weg zoeken naar de wc, die ik vaak bezoek. Ik heb er slecht van geslapen.

Dol op mannen
Mijn vrouw is juist dol op werklieden en had ze ook in ruime mate ingeschakeld. Eerst besloten we wat mee kon en verpakten dat in tientallen dozen. De meubelen werden  gestickerd. Dat zorgde al voor chaos, want alles stond door elkaar en je kon niets meer vinden.
Toen kwamen de mannen. Vier kwamen uitzoeken wat voor de kringloop geschikt was respectievelijk afgestort moest worden. Ze kwamen nog eens terug, nadat de verhuizers waren geweest. Die stonden om half acht ‘s ochtends met vijf man voor de deur en waren om drie uur klaar met inladen. Om negen uur in de avond zaten we op het nieuwe adres tussen de dozen.
Behalve de mannen van de kringloop kwamen er op het oude adres ook nog mannen die de gaatjes dicht maakten en schoonmaakten. Niet goed genoeg, want de dag erop waren mijn vrouw en een vriendin nog twee uur aan het stofzuigen en dweilen.

Eerst op vakantie
Bij het uitpakken van de boeken bleken meesterwerken te ontbreken terwijl de tweede keus wel was meegekomen, zodat Im Westen nichts Neues (1929) vervangen is door het minder beroemde Der Weg zurück (1931).
Het is mij intussen duidelijk dat verhuizen altijd een ramp is, hoeveel mannen je ook inschakelt. Verder hebben we de zaken nu min of meer op orde, al valt er nog veel te finetunen. Nu gaan we eerst op vakantie naar de Franse Rivièra, ver van de Hollandse werklieden.

De eenvoudigste manier om te reageren is via facebook of michiel.nooren@outlook.com. Onder dit blog komt het reactieveld tevoorschijn als je klikt op Opmerkingen. Open op de klaplijst Reageer als en klik op Naam/URL. Voer je naam in en gebruik als URL: www.mn.nl. De reactie wordt dan gepubliceerd onder jouw naam 

Linkshandige is en blijft een buitenbeentje

Stranger in a strange land, dat ben ik. Niet dat ik op Mars geboren ben en op de aarde moet leven, zoals de hoofdpersoon in het gelijknamige boek (1961) van de late Robert Heinlein. Het is erger: ik ben linkshandig in een rechtshandige wereld. Een auto, een schaar, zelfs een kartelmes zouden er anders uitzien in een linkse wereld.

Links soort ADHD
Op de basisschool bestond linkshandigheid niet. De onderwijzers zagen je als brutaal, weerspannig of dom, maar nooit behoorde je tot die één op de tien mensen – drie per klas – waarvan de hersens anders zijn, zoals ADHD-mensen fundamenteel verschillen van de meerderheid die de dienst uitmaakt. De minderheden moeten zich aanpassen. Ik heb rechts leren schrijven, maar had er altijd een onvoldoende voor. Ook bij het kruisjes slaan – ik ben opgevoed door nonnen, broeders en paters – aarzelde ik altijd, omdat ik van nature de verkeerde hand wilde gebruiken. Dat werd niet begrepen.

Kranen en jasjes
Nu de rechterhand door mijn ziekte goeddeels onbruikbaar is geworden, besef ik hoe rechtshandig de wereld georganiseerd is. Ik deed noodgedwongen veel rechts, onhandig, maar ik deed ze wel. Nu ontdek ik waarom. Sommige kranen zijn lastig te bedienen en in de winkel hangen de jasjes voor mijn gevoel verkeerd om. Eén voordeel heeft mijn linkszijn: daarmee kan ik nog steeds korte woorden schrijven, zoals mijn handtekening. Heel handig als je huizen moet aan- en verkopen en een levenstestament wil afsluiten voor het geval je wilsonbekwaam wordt. Dat laatste is zonder je persoonlijke handtekening zelfs onmogelijk. 

De eenvoudigste manier om te reageren is via facebook of michiel.nooren@outlook.com. Onder dit blog komt het reactieveld tevoorschijn als je klikt op Opmerkingen. Open op de klaplijst Reageer als en klik op Naam/URL. Voer je naam in en gebruik als URL: www.mn.nl. De reactie wordt dan gepubliceerd onder jouw naam

Koloniale wereld was zo overzichtelijk

In de koloniale tijd was de wereld simpel, ontdekte ik tijdens het afscheid van mijn verzameling 19-eeuwse pamfletten. Een kwart van de wereld werd vanuit Londen bestuurd en tien procent vanuit Parijs. Portugal heerste onder meer over Mozambique en Angola en ook Nederland was een land om rekening mee te houden. Het had immers 50 miljoen inwoners, zoals koningin Wilhelmina niet moe werd te betogen. Die overzichtelijke, goeddeels vanuit Europa bestuurde wereld ligt echter ver achter ons en uiteenzettingen over de rol van Frankrijk in Indochina uit die tijd kunnen in de vuilbak.

Soedanees katoen
Het was een overzichtelijke wereld vol vertrouwen in het eigen kunnen. Zoals het Project du Niger in de jaren twintig. De Britten hadden de Soedan als “binnenlandse” katoenleverancier, maar Frankrijk niet. Toen kwam iemand op het idee om katoen te verbouwen in de binnendelta van de Niger. In Midden-Mali, ten zuiden van Timboektoe, waaiert deze rivier uit over tienduizenden hectaren. Enige waterbeheersing – de rivier zwelt op door najaarsregens –  is noodzakelijk. Verder is de streek dun bevolkt, maar dat was voor de koloniale macht geen bezwaar. De Afrikanen werden naar verwachting aangelokt door de mogelijkheden om hun lot te verbeteren. Bovendien waren er mogelijkheden om zachte dwang uit te oefenen en gestraften hadden natuurlijk geen stem in waar ze woonden.

Gecompliceerde wilden
Juist het gebrek aan volk werd het project fataal. Céline heeft in de jaren dertig een zeer kritisch boekje over de onderneming geschreven, De kanker van de Niger genaamd. De auteur van Reis naar het einde van de nacht (1932) betoogt dat er van de gunstige arbeidsvoorwaarden niks terecht kwam en mensen geen reden hadden om aan het project deel te nemen en zich op den duur niet lieten dwingen.
Het was kenmerkend voor veel koloniale projecten. Het initiatief kwam van mensen die het land onvoldoende kenden en ze voorzagen in de behoeften van het moederland. Dat zij ook voor de locals voordelen moesten hebben, daar werd luchtig over gedaan. Die primitivo’s zaten vaak ingewikkeld in elkaar en de kolonialen hielden de zaken graag overzichtelijk.

De eenvoudigste manier om te reageren is via facebook of michiel.nooren@outlook.com. Onder dit blog komt het reactieveld tevoorschijn als je klikt op Opmerkingen. Open op de klaplijst Reageer als en klik op Naam/URL. Voer je naam in en gebruik als URL: www.mn.nl. De reactie wordt dan gepubliceerd onder jouw naam

Rillen op het zoutpad

Typisch Brits, Het zoutpad (2018) van Raynor Winn. De wandeling langs de kust van Cornwall is slecht voorbereid en is een litanie van klachten. Was het niet een landgenoot van Winn die een noodlottige Zuidpool-expeditie ondernam, waarbij de pony’s als eerste stierven en tenslotte alle mensen? Scott’s mannen waren op 16 januari 1912 op de Pool, een maand na de Noor Amundsen. Ondanks zijn geklungel geldt Scott in het Verenigd Koninkrijk als held.

Onder de trap
De slechte voorbereiding van Winn wordt gedeeltelijk verklaard door de omstandigheden. Zij was failliet en had zich met haar man Moth onder de trap verborgen, terwijl de deurwaarders trachtten binnen te komen. Daar, onder de trap, vond ze een beschrijving van een tocht over het zoutpad. Omdat ze niks zag in een gemeentewoning en haar man een dodelijke ziekte had was de keus duidelijk. Zijzelf en de gedweeë Moth zouden hun bedrijfje in Wales achter zich laten en gaan wandelen. Wild kamperen in een goedkoop tentje in dunne slaapzakken, levend op noedels omdat die goedkoop waren. Hun budget was een uitkering van 25 pond per week, zo’n 115 euro per maand voor twee personen.

Moth of ik
"Virtueel eten" door te kijken naar iemand die met smaak at, hielp weinig. Behalve over honger gaat het Zoutpad over nat zijn en kou lijden. Cornwall mag in het VK de hoogste gemiddelde temperatuur hebben, dat betekent niet dat het er zonnig en droog is. Soms is het dat, zoals in Nederland.
Geen ideaal klimaat voor een zieke vijftiger, maar zijn vrouw besteedt er weinig aandacht aan. Als hij na thuiskomst weer ziekelijk wordt, sleept ze hem mee naar Noord-Schotland, in de mening dat hij van het buitenleven beter wordt. Maar de hersenziekte woekert voort. Zijn diagnose is Cortico Basaal Syndroom, een soort Parkinson. Dat heb ik ook, maar de figuur Moth roept bij mij weinig herkenning op. Hij heeft bij voorbeeld steeds pijn. Maar het belangrijkste is dat zijn evenwicht verbazend goed is. Moth wandelt moeiteloos duizend kilometer over steil rotspad. Ik heb al problemen met een kleine oneffenheid. Misschien heeft Moth helemaal geen CBD. Of ik.

De eenvoudigste manier om te reageren is via facebook of michiel.nooren@outlook.com. Onder dit blog komt het reactieveld tevoorschijn als je klikt op Opmerkingen. Klik de klaplijst achter Reageer als open en klik op Naam/URL. Voer je naam in en als URL: www.mn.nl. De reactie wordt dan gepubliceerd onder jouw naam

 

Gearmd leer je de mens kennen

De Fransen kussen vaak, net als de Russen en de Arabieren. De Amerkanen huggen meer en de Indonesiërs knuffelen vaker. Wij doen bij begroetingen van alles wat, al is het kussen sinds corona minder geworden. Maar minimaal, want Nederlanders raken elkaar weinig aan, de mannen nog minder dan de vrouwen. Dat is hetzelfde gebleven.

Verliefd of allochtoon
Gearmd over straat gaan doen alleen geliefden en allochtone meisjes. En ondergetekende, sinds de ziekte mijn evenwichtsgevoel heeft verzwakt, met mannen en vrouwen. Het vaakst loop ik overigens met mijn vrouw hand in hand en dat is heel natuurlijk, omdat Angeline en ik dat vanouds doen. Sinds mijn neurologische aandoening is ze wel bepalender geworden, met name wanneer ik moet stoppen bij het oversteken. Wanneer ik bezig ben met lopen, kan ik namelijk niet ook het verkeer in de gaten houden.  

Natuurlijk veilig
Met één vriendin liep ik in het verleden ook wel eens gearmd. Dat we dat nu uit noodzaak doen, maakt weinig verschil. Het is prettig.
De beste ervaring qua veiligheid heb ik met één van mijn rijzige, gespierde zonen. Zonder aarzeling geeft hij mij een arm bij het oversteken en zodra ik bij het lopen wankel, voel ik zijn steun, hij waakt over mij.
“Je zult het wel prettig vinden,” zei een vriendin over mijn nieuwe ervaring met iemand voor wie ik speciale gevoelens had. Dat het fijn was, bevestigde ik: ”maar je kon wel merken dat hij vaker wandelde met invaliden.”

De eenvoudigste manier om te reageren is via facebook of michiel.nooren@outlook.com. Onder dit blog komt het reactieveld tevoorschijn als je klikt op Opmerkingen. Klik de klaplijst achter Reageer als open en klik op Naam/URL. Voer je naam in en als URL: www.mn.nl. De reactie wordt dan gepubliceerd onder jouw naam

  

Bestuurders kunnen het nooit goed doen

De bestuurders van een stad zijn niet te benijden. Als zij wildplassen willen bestrijden en toiletten plaatsen, klagen burgers over visuele vervuiling door die “afschuwelijke dixies”. Wanneer ze iets aan de woningnood willen doen en hiervoor bouwgrond aanwijzen, blijkt dit terrein van levensbelang voor foeragerende trekvogels. Dat die op de volgende bestemming misschien een plaag zijn, speelt geen rol, want de protesterende kiezers wonen hier en niet in Verweggistan. En zo komen allerlei  tegenstrijdige belangen bij het gemeentebestuur terecht.

Paradijs van flats
De gemeente ontwikkelt ook een visie op de toekomst. Zo plande Amsterdam een wijk voor de Burger van de Toekomst. Die zou gelukkig zijn in de Bijlmer, waar ruime galerijflats werden gebouwd met volop ruimte voor gemeenschappelijke activiteiten. Groen was in overvloed aanwezig.

De burger van de toekomst zou zijn wooncarriѐre beginnen op een verdiepinkje in de Pijp, vervolgens doorstromen naar de ruimere maar oude flats in de aanpalende Rivierenbuurt en dan via de nog grotere, moderne woningen in Buitenveldert naar de Bijlmer gaan.
Dat is heel anders uitgepakt. De Bijlmer werd het door werkloosheid geteisterde Amsterdam Zuidoost waar mensen zonder kleur een minderheid vormen. De Rivierenbuurt is daarentegen zeer in trek en is voor éénverdieners onbetaalbaar. De Pijp is een alternatief aan het worden voor de jonge yuppen die geen auto en kinderen hebben.
En Buitenveldert, waar ik kom te wonen, is comfortabel, maar armer aan sfeer en ook goedkoper. Betaalbare luxe zogezegd.

Welvoorzien
Ik ben er deze week gaan rondkijken, voor het eerst uit nieuwsgierigheid. Vanaf het gebouw met drie etages waarvan we volgende maand de eerste gaan bewonen, leidde Angeline mij via een lommerrijk en breed pad naar het winkelcentrum, de openbare leeszaal en allerlei andere voorzieningen binnen loopafstand, waaronder een filmhuis en een theater.
Klinkt luxe? Nogmaals: Buitenveldert is veel duurder dan de Bijlmer, maar goedkoper dan de Rivierenbuurt. Precies tegen de toekomstvisie van het gemeentebestuur in.

De eenvoudigste manier om te reageren is via facebook of michiel.nooren@outlook.com. Onder dit blog komt het reactieveld tevoorschijn als je klikt op Opmerkingen. Klik de klaplijst achter Reageer als open en klik op Naam/URL. Voer je naam in en als URL: www.mn.nl. De reactie wordt dan gepubliceerd onder jouw naam

Voor het eerst lang samen

Rotsen in een glasheldere zee, dat klinkt naar de Mediterranée, maar gaat over de Noordkust van Bretagne, waar ik met Angeline een paar dagen langs de kust wandelde. Het was onze eerste vakantie samen, zij zat nog op het gymnasium met andere meiden. Jongens werden niet toegelaten, want combinatie van de twee seksen leidde maar tot zedeloos gedrag.

Thuislozen
Het idee voor de kustwandeling was ontstaan in het “voddenraperskamp” in Tours, waar wij in een oud landhuis boeken en oude kleren verwerkten, die andere jongeren inzamelden. Toen al verscheurde ik antieke boeken en stopte ze als oud papier in kratten. Dan brachten ze nog iets op waarmee ex-bankier Abbé Pierre thuisloze Fransen kon helpen.

Liftend waren we in Tours gekomen, slapend in jeugdherbergen en reizend via secundaire wegen, zodat we er vijf dagen over deden.

Zeewater
Na een week begaven we ons per autostop naar Bretagne, waar we naar het strand gingen en begonnen te lopen. Als we bij een dorp kwamen kochten we stokbrood, kaas en een blik met een éénpansmaaltijd. ’s Avonds verzamelden we hout en stookten een vuurtje, waarop we het blik opwarmden. Al doende leerden we 1) dat het lastig is om droog hout te vinden op een strand 2) dat rook altijd naar je toe waait, waar je ook zit en dat 3) gekookt zeewater inderdaad zout afgeeft, maar ook een gore smaak. We hadden slaapzakken en een groot stuk plastic, dat was voldoende voor de nacht.

Arrestatie
Na vijf dagen ging het weer op huis aan. Bijna in Zeeuws-Vlaanderen werden we langs een  provinciale weg gearresteerd door de Belgische politie wegens onzedelijk gedrag. Na een paar uur werden we na een waarschuwing weer vrijgelaten. De volgende dag arriveerden we in Den Haag, waar we na het afscheid elk naar ons ouderlijk huis gingen.

De eenvoudigste manier om te reageren is via facebook of michiel.nooren@outlook.com. Onder dit blog komt het reactieveld tevoorschijn als je klikt op Opmerkingen. Klik de klaplijst achter Reageer als open en klik op Naam/URL. Voer je naam in en als URL: www.mn.nl. De reactie wordt dan gepubliceerd onder jouw naam 

De voordelen van ziek zijn

Ondanks dat ik allerlei belangrijke dingen doe, ben ik niet zenuwachtig. Dat is een van de voordelen van een ernstige ziekte. Ik verkoop na veertig jaar mijn huis waar mijn kinderen zijn verwekt en opgegroeid en koop een nieuw, wat geschikter is voor mensen met een lichamelijke beperking. Ik neem besluiten, onderteken aktes, maar intussen zijn mijn gedachten bij mijn kwalen, zoals mijn rechterhand die al slecht functioneert, maar nu ook verstijft.

Korte antwoorden
Gelukkig neemt mijn vrouw Angeline alle communicatie en administratie op zich, zodat ik alleen mijn gedachten hoef te bepalen over vragen als “moeten we het bod met 10.000 euro verhogen?” of “zullen we deze verhuizer nemen?”

Ik denk over die vragen kort na en zeg ja of nee. Vervolgens geef ik mijn aandacht weer aan de zaken die ik echt belangrijk vind, zoals mijn kwalen, hoe lang ik nog zal kunnen lopen en wanneer word ik dement.

Positieve energie
Natuurlijk weet ik dat het essentieel is dat we in augustus een huis met lift hebben en dat we onze appartementen goed hebben verkocht, maar ik voel me niet betrokken. Gelukkig ontleent  Angeline een gevoel van competentie aan de hele verhuizing. Zij heeft uitgedacht waar alles komt te staan, wordt al in het nieuwe huis wakker. Uiteraard heeft ze ook gevoelens van afscheid en verdriet, maar ze is vol positieve energie en werklust, dat is goed. Van mij zullen die niet komen.

De eenvoudigste manier om te reageren is via facebook of michiel.nooren@outlook.com. Onder dit blog komt het reactieveld tevoorschijn als je klikt op Opmerkingen. Klik de klaplijst achter Reageer als open en klik op Naam/URL. Voer je naam in en als URL: www.mn.nl. De reactie wordt dan gepubliceerd onder jouw naam

Storm rond regeling euthanasie

Stormwinden vergezelden ons op onze autorit naar de notaris. Direct na de brug over de Amstel was een boom omgewaaid. Agenten in gele vesten verwezen ons naar een afrit. Via een lange kronkelweg bereikten we een kantoorgebouw waar we in de stortregen om heen zwierven voor we een deur bereikten die naar de lift leidde. Hier liet ik mijn metgezel achter, want euthanasie regel je alleen.

Zaakwaarnemer
Pas toen de notaris mij het levenstestament voorlas, drong tot me door dat het vooral mijn vervanging door mijn oudste zoon regelde wanneer ik handelingsonbekwaam word. Ik kan me niet voorstellen hoe dat is. Ben ik dan te slaperig of te afwezig? Begrijp ik niet wat van mij verwacht wordt, zelfs als het mij geduldig uitgelegd wordt? Zullen we je woning verkopen, zullen we aandelen Shell aanschaffen, dat soort zakelijke vragen.

Mijn vrouw heb ik gemachtigd voor de medische zaken. Zij beantwoordt de vraag of ik klaar ben om te sterven. Om op te houden te bestaan, om haar en andere geliefden voor het laatst te zien en aan te raken, in ieder geval in deze wereld en in deze gedaante.

Vol hoofd
Meteen toen ik het kantoor uit was, belde een goede vriend, maar ik kon hem niet te woord staan, ik moest te erg plassen. En daarna wilde ik maar één ding: naar huis. Mijn hoofd zat vol, ik weet niet waarmee. Een prop gevoelens, moeilijk te duiden. Ik zocht naar doodsangst, maar vond niets. “Ik ben blij dat je dat geregeld hebt,” zei mijn vrouw toen we thuis waren en ik begreep dat ze gelijk had.

De simpelste manier om te reageren is via facebook of michiel.nooren@outlook.com. Onder dit blog komt het reactieveld tevoorschijn als je klikt op Opmerkingen. Klik de klaplijst achter Reageer als open en klik op Naam/URL. Voer je naam in en als URL: www.mn.nl. De reactie wordt dan gepubliceerd onder jouw naam 

Huis dierbaarder door vreemde ogen

Naarmate de verhuizing nadert, wordt mijn huis dierbaarder. Zelfs de trappen, al mag ik die niet meer gebruiken zonder begeleiding van een gezond persoon. Het is gewoonlijk mijn vrouw Angeline die achterwaarts voor me uitloopt bij het dalen (als valbeveiliging) en na de dagelijkse wandeling achter me omhoog klimt (rugdekking bij struikelen). Een gezamenlijke dans, die ik zal missen als ik in het nieuwe huis alleen in de lift sta.

Veel Yuppen
“Als je geluk hebt, wordt een kijker verliefd op je huis,” zei de makelaar. De kans dat we geluk zouden hebben was aanzienlijk, aangezien we twee woningen te koop aanboden in een bij koopkrachtige yuppen populaire buurt in Amsterdam. En inderdaad: een van de talrijke kijkers noemde de tweede etage een droomhuis. Hij bood echter de vraagprijs, wat niet genoeg was. Guller in haar bod was de bieder op de flat erboven, een Canadese vrouw van in de dertig die met haar Nederlandse man een gezin wil stichten.

Meteen verliefd
Meteen na de koop schreef ze een brief. “When I visited, I knew immediately”. Dat het huis haar een gevoel gaf van thuiskomen. Hoe zacht het licht buiten scheen op het groen. Dat ze op veel plaatsen had gewoond en dat haar moeder overal een thuis maakte met boeken en kunst. Zoals wij.
Nu hebben we veel boeken en hangt er werk van familie en vrienden aan elke muur. Eén heeft de kunstacademie gedaan. De Canadese prees dat werk expliciet.
Nooit hadden we een beleid voor wat aan de muur hing of in de boekenkast stond. Nu blijken we in een temple of culture te wonen. Het is jammer dat we weg moeten.

Illustratie: Marij Nielen: Doris Nielen (zj)

De simpelste manier om te reageren is via facebook of michiel.nooren@outlook.com. Onder dit blog komt het reactieveld tevoorschijn als je klikt op Opmerkingen. Klik de klaplijst achter Reageer als open en klik op Naam/URL. Voer je naam in en als URL: www.mn.nl. De reactie verschijnt dan onder jouw naam 

Makelaars voor het onvoorstelbare

De bekendste makelaar is Cornelis Droogstoppel Makelaar in kofij, bij wie het manuscript van de Max Havelaar (1860) terecht kwam. Woningeigenaren onder ons krijgen een paar keer in hun leven met makelaars in vastgoed van doen. Ze hebben een matige reputatie qua integriteit en transparantie en worden vaak gezien als noodzakelijk kwaad.
“Hoe kun je anders kopers vinden?” zegt iedereen. “En alle mensen die huizen kopen en verkopen, nemen een makelaar.” Tja, tegen die argumenten valt natuurlijk niet op te redeneren en daarom floreert de branche.

Twintig mille
De deskundigheid van makelaars wisselt, maar ze hebben allemaal een helder beeld van geld. Anders dan hun publiek, waarvan de meesten nog net weten wat de wintersport kost of een tweedehands auto, maar boven de tien of twintig mille hangt een waas. Over een miljoen weten we dat het veel is en dat je er dure dingen mee kan aanschaffen en een luxe leven leiden. Een miljard is helemaal veel, maar hoeveel? De opmerking dat een miljard duizend keer een miljoen is, helpt het voorstellingsvermogen niet.

Plaats en tijd
Nu zullen de meeste mensen weinig met miljarden te maken krijgen, maar een flatje kost een paar honderdduizend euro en een beetje huis doet al snel een miljoen. De maandlasten regelen we met de bank. De makelaar moet zorgen dat het geldbedrag voor een huis er is op het moment van overdracht. Dat zijn onvoorstelbaar veel euro en die moeten er allemaal zijn op een bepaalde plaats en tijd. We kunnen een paar honderd euro snel aanzuiveren met onze telefoon. Maar als er vijf mille tekort is, gaat de transactie niet door. Daar zorgt de makelaar nu voor, voor die tonnen die er moeten zijn. Zodat u kan kijken hoeveel u iedere maand betaalt.  En nog twintig jaar lang moet betalen, maar dat is de verre toekomst, onvoorstelbaar.

De simpelste manier om te reageren is via facebook of michiel.nooren@outlook.com. Onder dit blog komt het reactieveld tevoorschijn als je klikt op Opmerkingen. Klik de klaplijst achter Reageer als open en klik op Naam/URL. Voer je naam in en als URL: www.mn.nl. De reactie wordt dan onder jouw naam

  

Gevaarlijk leven

Misschien omdat we als Nederlander zo veilig zijn, hebben we een fascinatie voor gevaarlijk leven. We verslinden verhalen over extreme sporten, over moorden en kijken op tv naar series over ziekenhuisafdelingen voor eerste hulp bij gruwelijke ongelukken. Terwijl we tijdens ons actieve leven hoogstens te maken hebben met blikschade aan de auto of een kind dat een nacht verhoging heeft. De rampen zijn op één vinger te tellen. Vervolgens sterven we in bed, eventueel in een roesje van palliatieve sedatie.

Niet opwekkend
Ik teken binnenkort een Levenstestament, wat onder andere een euthanasieverklaring bevat. Ondraaglijke pijn en verstikkende benauwdheid blijven mij dus waarschijnlijk bespaard. Het is geen opwekkende activiteit, maar ik ben nu nog compos mentis en dementie is een van de symptomen die aan het eind bij mijn ziekte vaak voorkomen.

Wankel
Altijd gaat cbs gepaard met verlies van evenwicht. Ik ben wankel en moet dus oppassen dat ik niet achterover val of struikel. Voortdurend opletten dus bij losse tegels en uitstekende boomwortels, wat afdoet aan de charme van een wandeling. Iets oprapen, hoe licht ook, moet zorgvuldig gebeuren, want ik lig zo op mijn bek. Opstaan en gaan zitten is een hele operatie, temeer omdat je vermogen om afstanden te schatten afneemt, zodat je nogal eens naast je stoel gaat zitten.
Je bent niet altijd even waakzaam, bijvoorbeeld als je ’s nacht naar de wc gaat. Vallen is dan ook gevaarlijk en je bent door de ziekte extra traag, dus om jezelf op te vangen ben je te laat.

Soms veilig
Gevaarlijk leven is uiterst vermoeiend. Springen en hollen doe ik niet meer, maar steeds op je qui vive zijn is slopend. Ik ben het gelukkigst als ik voor de tv op de bank zit, dan toch maar met een spannende film. Kennelijk voel ik me soms veilig.  

De simpelste manier om te reageren is via facebook of michiel.nooren@outlook.com. Onder dit blog komt het reactieveld tevoorschijn als je klikt op Opmerkingen. Klik de klaplijst achter Reageer als open en klik op Naam/URL. Voer je naam in en als URL: www.mn.nl. De reactie wordt dan onder jouw naam

  

Een heel bijzondere dag

Gisteren was een belangrijke dag in ons leven. Mijn vrouw en ik beseften het allebei, maar zwegen erover.
“Ik heb de bordjes Te Koop bij me.“ had de makelaar gezegd. “Voor beide appartementen. Maar ik blijk ze pas volgende week op te mogen hangen van de NVM, als jullie op Funda staan.”
Het noemen van de bordjes deed ons beseffen dat ze achter ons liggen, bijna veertig jaar de trappen op- en aflopen met babyflesjes en speeltjes, met films en boeken en vrienden na het afscheid in de diepte zien verdwijnen. Liften en gelijkvloerse ruimtes zijn nu het nieuwe normaal.

Pre-CBS
In gelukkiger dagen – toen CBS alleen nog Centraal Bureau voor de Statistiek betekende – mijmerden Angeline en ik over de tijd dat “we ons zouden terugtrekken op de derde etage.” Daar hoorden dan de zolderkamertjes boven bij en het royale dakterras. De tweede verdieping zouden we verkopen, zonder dakterras, maar met balkon. Waren we bevrijd van het schuldgevoel te veel woonruimte in beslag te nemen en hadden minder spullen om schoon te houden. Ja, gelukkige jaren zouden het zijn, zonder lichamelijke gebreken. Na de tachtig zou het wel tobben worden, maar dat was nog ver weg.

Glas in lood
Met nostalgie zullen we het huis nog een tijdje bewonen, ons verlustigen aan de gezellige woonkeuken en het fraaie glas in lood van de suite. Tot troost dienen de kale plekken op de parketvloer en de brandsporen op sommige kastjes: de volgende bewoners moeten er maar mee dealen.

De simpelste manier om te reageren is via facebook of michiel.nooren@outlook.com. Onder dit blog komt het reactieveld tevoorschijn als je klikt op Opmerkingen. Klik de klaplijst achter Reageer als open en klik op Naam/URL. Voer je naam in en als URL: www.mn.nl. De reactie wordt dan onder jouw naam geplaatst

Met een zebra in bed

Ik lag vannacht met een zebra in bed, zo een die rond 1900 de paardentram in Londen trok. Ik had daarover gelezen in 10.000 jaar huisdieren van L. Gonissen (1994) en het is niet raar dat zo’n opmerkelijk feitje bij je terugkomt. Dat je nachtrust er ernstig door verstoord raakt, is echter uitzonderlijk.

Valangst
Sinds ik vorige maand 1,5 uur onder narcose heb gelegen slaap ik slecht. Dat is deels te verklaren door mijn angst om uit het hoge bed te vallen dat in de slaapkamer is geplaatst om het opstaan te vergemakkelijken. Uit de laagslaper was dit een worsteling geworden met onzekere afloop.

De valangst ging de eerste nacht thuis echter samen met mijn onvrede dat ik het bed deelde met Mussert en zijn Noorse tegenhanger Quisling. “Er liggen landverraders in ons bed,” verklaarde ik mijn driftige gewoel aan Angeline. “En ik ben een sok kwijt.” Want dat stond allemaal in een sinister verband met elkaar. Ze trok de dekens weg en vond geen landverraders, maar wel mijn sok, die ik meteen aantrok. Toen sliep ik in.

Doorwerking
De operatie is nu twee weken geleden en ik heb diverse verstoorde nachten gehad, waaronder afgelopen nacht. Ik was overigens niet bang, maar woedend dat mijn nachtrust verstoord werd. Mijn neuroloog zei desgevraagd dat mijn onrust geen verband houdt met mijn ziekte CBS, maar het gevolg is van mijn operatie onder narcose. ”Dat kan maanden doorwerken,” voegde hij daar onheilspellend aan toe.

De simpelste manier om te reageren is via facebook of michiel.nooren@outlook.com. Onder dit blog komt het reactieveld tevoorschijn als je klikt op Opmerkingen. Klik de klaplijst achter Reageer als open en klik op Naam/URL. Voer je naam in en als URL: www.mn.nl. De reactie wordt dan onder jouw naam gepubliceerd